Ana sayfa / Kovan bakımı
Kovan bakımı

Kovan bakımı, adım adım

Kovanı ne zaman açmalı, neye bakmalı, hangi ay ne yapmalı? Kovan kontrolünden kışlatmaya, oğuldan hasada.

8 adım

Kovan kontrolü nasıl yapılır?

İyi bir kontrol 15–20 dakikayı geçmez. Kovanı uzun süre açık tutmak yavruyu üşütür ve arıları huzursuz eder.

Adım 1

Hava ve saat

Rüzgârsız, güneşli ve 15 °C üzeri bir günde, tarlacıların dışarıda olduğu öğle saatlerinde açın.

Adım 2

Önce giriş

Kovan önündeki arı trafiği, polen taşıyan arılar, ölü arı ve ishal lekesi size kovanı açmadan bilgi verir.

Adım 3

Duman az olsun

Girişe ve kapağın altına birkaç nefes serin duman yeter; fazla duman arıları bala saldırtır.

Adım 4

Ana arı ya da taze yumurta

Ana arıyı görmek şart değil; gözlerin dibinde dik duran tek yumurta, son 3 günde ana arının çalıştığını gösterir.

Adım 5

Yavru düzeni

Kapalı yavru kesintisiz ve düzgün olmalı. Delikli, dağınık yavru Varroa, hastalık ya da yaşlı ana arı işaretidir.

Adım 6

Stok ve yer

Bal ve polen stoku yeterli mi, ana arının yumurtlayacak boş gözü var mı? Yer daralırsa oğul riski artar.

Adım 7

Hastalık taraması

Buruşuk kanatlı arı, çökük kapak, tebeşirleşmiş larva, kötü koku var mı? Ayda bir Varroa sayımı yapın.

Adım 8

Kayıt ve kapanış

Çerçeveleri aynı sırayla yerleştirin, kısa not alın. BeeHive+ rutin uygulaması kapanmadan önce çıta aralarına yapılır.

Arıcılık takvimi

Ay ay kovan işleri

Petek yenileme

Petek her yavru kuşağında biraz daha kararır ve gözler, kalan koza kabuklarıyla daralır. Eski petekler hastalık sporlarını ve kalıntıları da biriktirir. Karniyol melezi kolonilerle yapılan bir çalışmada 1–3 yaşındaki peteklerle çalışan koloniler, 4 yaşındaki peteklerle çalışanlara göre daha fazla tarlacı, polen, yavru ve bal üretti3. Her yıl kuluçkalıktaki en koyu 2–3 çerçeveyi temel petekle değiştirmek iyi bir kuraldır.

Oğul nasıl önlenir?

Oğul, koloninin doğal çoğalma biçimidir ve en çok ilkbaharda, kovan kalabalıklaştığında olur. Oğul veren koloni arılarının yarısını ve bal sezonunu kaybeder.

  • Kovana zamanında yer verin; ballığı geç kalmadan atın.
  • Bal akımı öncesinde 7–9 günde bir yüksük kontrolü yapın.
  • Kapalı yüksük görürseniz bölme (yapay oğul) yaparak koloniyi ikiye ayırın.
  • Genç ana arılı kolonilerin oğul eğilimi daha düşüktür.

Ana arı değişimi

Ana arı yaşlandıkça yumurtlama hızı ve feromon düzeyi düşer; koloni dağınık yavru, artan oğul eğilimi ve zayıf gelişme gösterir. Ana arıyı genellikle iki yılda bir değiştirmek önerilir; en uygun dönem bal hasadından sonra, Ağustos–Eylül’dür. Nosema ile mücadelede genç ana arının yararı da araştırılmıştır.

Kışlatma

Koloniyi kışa güçlü, genç ve sağlıklı arılarla sokmak ilkbaharın ve bir sonraki bal sezonunun temelidir. Kışı taşıyacak arılar Ağustos–Ekim arasında üretilir; Varroa ve deforme kanat virüsü bu arıların ömrünü kısaltır16.

  • Kışlık stok: ılıman bölgede kovan başına 15–20 kg bal.
  • Zayıf kolonileri birleştirin; zayıf iki koloni kışı tek başına zor geçirir.
  • Kovan girişini daraltın, fare engeli takın.
  • Üst havalandırma bırakın, kovanı öne hafifçe eğin.
  • BeeHive+ kışlatma öncesi kovanın tüm iç yüzeylerine tek seferde 6–10 fıs uygulanır.

Kovan nemi

Kış salkımı soluk aldıkça su buharı üretir. Buhar soğuk kapakta yoğunlaşıp arıların üzerine damlarsa salkım ıslanır ve soğur; ıslak kovan Nosema ve kireç hastalığına zemin hazırlar. Kovanda bağıl nemin yaklaşık %50–75 aralığında kalması hedeflenir. Arılık yerini rüzgâra kapalı, güneş alan ve su birikintisinden uzak seçmek nemi azaltır.

Bal hasadı

Çerçevedeki gözlerin en az üçte ikisi sırlandığında bal olgunlaşmıştır. Hasatta kuluçkalıktan bal alınmaz; kışlık stok kovanda bırakılır. Hasat sonrasında yağmalamayı önlemek için kovan girişleri daraltılır ve açıkta bal bırakılmaz. Hasattan hemen sonra Varroa sayımı ve mücadelesi, kışlık arının sağlığı için kritik zamandır.